
काठमाडौं – गत मार्च महिनादेखि रोकिएको मलेसियाली रोजगारी पुनः खुलेको छ। मलेसियास्थित नेपाली दूतावासले प्लान्टेसन लगायतका विभिन्न क्षेत्रका लागि १,७८० मागपत्र प्रमाणीकरण गरेको छ।
नेपाल वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघका अध्यक्ष राजेन्द्र भण्डारीका अनुसार मलेसियाले विशेष कोटामार्फत मात्रै कामदारको माग गरेको छ। उनका अनुसार सीमित क्षेत्रका लागि मात्रै रोजगारी खुलाइएको छ। उनले भने, “दूतावासले मागपत्र प्रमाणीकरण गरेपछि वैदेशिक रोजगार विभागले प्रक्रिया अगाडि बढाउँछ। विभागले श्रम स्वीकृति दिने प्रक्रिया सुरु गरेसँगै म्यानपावर कम्पनीहरूले कामदार पठाउने तयारी थालेका छन्।”
मलेसियाले गत मार्च महिनादेखि नेपालीसहित बंगलादेशी कामदारको प्रवेशमा रोक लगाएको थियो। मलेसियाको नियमअनुसार कम्पनीहरूले कुल कार्यबलको १५ प्रतिशत मात्र विदेशी कामदार राख्न पाउने व्यवस्था छ। यो सीमा पूरा भएपछि सरकारले आप्रवासी कामदार लिने प्रक्रियामा रोक लगाएको थियो।
नेपाल वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघका अनुसार २०८१ जेठ १८ गतेदेखि लागू भएको नयाँ नियम अनुसार आंशिक रूपमा प्रतिबन्ध खुलाइएको हो। मलेसियाली रोजगारदाताले आवश्यक कामदारका लागि नेपाली दूतावासमा मागपत्र पेस गरेका थिए, जसलाई दूतावासले प्रमाणीकरण गरिसकेको छ।
सीमित क्षेत्रका लागि रोजगारी
मलेसियाले प्रारम्भमा प्लान्टेसन तथा केही अन्य क्षेत्रका लागि मात्र कामदारको माग गरेको छ। विशेष कोटा अन्तर्गत मात्र कामदारको माग भइरहेको संघका अध्यक्ष भण्डारीले बताए। उनका अनुसार, प्रारम्भिक चरणमा सीमित क्षेत्रका लागि मात्रै रोजगारी खुला गरिएको हो।
मलेसिया पठाउने प्रक्रियामा अब वैदेशिक रोजगार विभागको भूमिका महत्त्वपूर्ण हुने देखिन्छ। विभागले श्रम स्वीकृति दिने बित्तिकै म्यानपावर कम्पनीहरूले कामदार पठाउन थाल्नेछन्।

५ लाखभन्दा बढी नेपाली कार्यरत
हाल मलेसियामा करिब ५ लाख ५० हजार नेपाली कामदार कार्यरत छन्। कृषि, उत्पादन, सेवा क्षेत्र तथा निर्माण क्षेत्रमा नेपाली कामदारको ठूलो संख्यामा उपस्थिति छ। लामो समयदेखि रोजगारीमा रोक लगाइएकाले नेपाली कामदारलाई मलेसियामा कामको अवसर कम भएको थियो।
वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघले म्यानपावर कम्पनीहरूलाई आवश्यक तयारी गर्न निर्देशन दिइसकेको छ। भण्डारीले भने, “अब मलेसिया कामदार पठाउन तयारीमा म्यानपावर कम्पनीहरू सक्रिय भइसकेका छन्। दूतावासले मागपत्र प्रमाणीकरण गरिसकेको छ, अब वैदेशिक रोजगार विभागको प्रक्रिया पनि छिट्टै सुरु हुनेछ।”
मलेसियाको नयाँ नीति
मलेसियाले विदेशी कामदारको संख्या व्यवस्थापन गर्नका लागि १५ प्रतिशत सीमा तोकेको छ। यो सीमा पुगेपछि मलेसियाले कामदारको नयाँ भर्ना प्रक्रिया रोक्ने गरेको छ। यसअघि, मलेसियाले विदेशी कामदार व्यवस्थापनका लागि मार्च महिनादेखि नेपालीसहित बंगलादेशी कामदारको भर्ना रोक लगाएको थियो। तर, हाल मलेसियाले आंशिक रूपमा यो प्रतिबन्ध हटाउँदै सीमित क्षेत्रका लागि कामदारको माग खुला गरेको हो।
मलेसियाको रोजगारीको पुनः सुरुवातले विदेश जाने तयारीमा रहेका नेपाली कामदार तथा वैदेशिक रोजगार व्यवसायीहरूलाई राहत मिल्ने अपेक्षा गरिएको छ। तर, सीमित कोटामा मात्रै रोजगारी खुलाइएकाले धेरै कामदारलाई अवसर दिन चुनौती हुने व्यवसायीहरू बताउँछन्।
